Hướng dẫn chăm sóc thai IVF 3 tháng đầu an toàn nhất

Chúc mừng bạn đã có tin vui sau bao nỗ lực trên hành trình tìm kiếm con bằng phương pháp IVF! Ba tháng đầu tiên là giai đoạn vô cùng quan trọng mẹ bầu cần lưu ý cho sự phát triển của thai nhi. Để đảm bảo sức khỏe cho cả mẹ và bé, IVF Bưu điện xin chia sẻ đến bạn những hướng dẫn chăm sóc thai IVF 3 tháng đầu an toàn nhất cho cả mẹ và bé.

I.Thụ tinh ống nghiệm IVF là gì?

Phương pháp Hỗ trợ sinh sản IVF hay còn gọi Thụ tinh ống nghiệm là kỹ thuật hỗ trợ sinh sản để điều trị vô sinh và hiếm muộn. Trong quá trình này, tinh trùng của người chồng và trứng của người vợ sẽ được kết hợp để thụ tinh trong một phòng labo, tạo thành phôi. 

Sau đó, phôi sẽ được nuôi cấy bên ngoài trong khoảng thời gian từ 2 đến 5 ngày trước khi được chuyển trở lại buồng tử cung của người vợ để phát triển thành thai nhi.

Phôi được nuôi cấy trong phòng lab trước khi chuyển vào cơ thể mẹ

II.Những dấu hiệu mang thai sau khi thụ tinh ống nghiệm IVF

Dấu hiệu mang thai sau khi thụ tinh ống nghiệm (IVF) có thể xuất hiện sớm từ 7-10 ngày sau khi chuyển phôi, hoặc muộn hơn đến 2-3 tuần. Tuy nhiên, không phải ai cũng có những dấu hiệu này và mức độ của từng người sẽ khác nhau. 

Dưới đây là một số dấu hiệu mang thai phổ biến nhất:

– Ra máu nhẹ âm đạo: Một số phụ nữ có thể gặp ra máu nhẹ âm đạo, còn gọi là “máu báo”, trong khoảng 1-2 tuần sau khi chuyển phôi. Đây là dấu hiệu bình thường do sự bám dính của phôi vào tử cung.

– Buồn nôn và nôn: Buồn nôn và nôn là triệu chứng phổ biến của thai nghén, thường xuất hiện từ tuần 6-8 của thai kỳ.

– Đau tức ngực: Đầu ngực của bạn có thể cảm thấy đau tức, căng và nhạy cảm do sự thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ.

– Mệt mỏi: Mệt mỏi là triệu chứng phổ biến trong giai đoạn đầu của thai kỳ do sự thay đổi nội tiết tố và lượng đường trong máu.

Buồn nôn và nôn là triệu chứng phổ biến của thai nghén

III.Hướng dẫn chăm sóc thai IVF 3 tháng đầu

Mẹ bầu cần lưu ý những điều sau khi khi theo dõi sự phát triển của thai nhi trong 3 tháng đầu.

1.Thăm khám thai định kỳ trong 3 tháng đầu

Trước khi bắt đầu hành trình chăm sóc thai IVF, bạn cần thực hiện một số xét nghiệm để xác nhận thai đã làm tổ thành công trong tử cung hay chưa.

Xét nghiệm nồng độ beta HCG trong máu mẹ là phương pháp phổ biến và chính xác nhất, được thực hiện sau khoảng 2 tuần sau khi chuyển phôi. Kết quả xét nghiệm được giải thích như sau:

– Beta HCG < 5 IU/L: Không mang thai.

– Beta HCG từ 5 – 25 IU/L: Có khả năng mang thai.

– Beta HCG từ 25 – 100 IU/L hoặc > 100 IU/L: Mang thai.

Nếu bác sĩ xác nhận bạn đã mang thai thành công, bạn cần chú ý đến các mốc thăm khám thai và siêu âm thai IVF định kỳ để theo dõi sự phát triển của thai nhi theo chỉ định của bác sĩ. 

Xét nghiệm nồng độ beta HCG trong máu mẹ là phương pháp chính xác nhất xác định mang thai

Lịch trình khám thai IVF 3 tháng đầu:

– Khoảng thời gian thai IVF được 5 tuần: Sàng lọc các bệnh lây truyền qua đường mẹ sang con, xét nghiệm máu, đường huyết, nhóm máu, nước tiểu, điện tim,… Siêu âm thai để xác định vị trí túi thai và số lượng phôi thai.

– Khoảng thời gian thai IVF được 7 – 10 tuần: Bác sĩ thực hiện siêu âm thai để kiểm tra sự phát triển của tim thai, xác định tuổi thai và ngày sinh dự đoán.

– Khoảng thời gian thai được 11 tuần – 13 tuần 6 ngày: Siêu âm đo độ mờ da gáy kết hợp xét nghiệm Double test để tầm soát dị tật bẩm sinh thai nhi. Đặc biệt là bác sĩ sẽ đánh giá nguy cơ bất thường về nhiễm sắc thể để tránh các loại dị tật bẩm sinh từ đó có thể đưa ra hướng điều trị phù hợp.

2.Chế độ dinh dưỡng hợp lý cho mẹ bầu

Chăm sóc thai IVF 3 tháng đầu là giai đoạn quan trọng cho sự phát triển của thai nhi, đặc biệt đối với các mẹ mang thai bằng phương pháp IVF. Do tình trạng buồn nôn, khó tiêu có thể gặp phải, mẹ bầu cần lưu ý việc lựa chọn thực phẩm phù hợp và bổ sung đầy đủ dưỡng chất là vô cùng cần thiết. 

Dưới đây là một số lưu ý về dinh dưỡng cho mẹ bầu IVF trong 3 tháng đầu để có một thai kỳ khỏe mạnh cho cả mẹ và bé:

– Bổ sung axit folic: Axit folic đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành ống thần kinh của thai nhi, giúp giảm nguy cơ dị tật ống thần kinh. Nhu cầu axit folic cho mẹ bầu IVF là 400mcg mỗi ngày, nên bắt đầu bổ sung ít nhất 3 tháng trước khi thụ tinh.

Các thực phẩm giàu axit folic bao gồm: rau lá xanh (rau bina, súp lơ xanh, măng tây), các loại đậu (đậu đen, đậu xanh, đậu phộng), trái cây họ cam quýt (cam, bưởi, quýt), ngũ cốc nguyên hạt, trứng, gan động vật.

– Bổ sung sắt: Sắt giúp vận chuyển oxy đến thai nhi, hỗ trợ sự phát triển của thai. Nhu cầu sắt cho mẹ bầu IVF là 27mg mỗi ngày. Các thực phẩm giàu sắt bao gồm: thịt đỏ (thịt bò, thịt cừu), gan động vật, cá béo (cá thu, cá ngừ), các loại đậu, ngũ cốc nguyên hạt, rau bina, bông cải xanh.

– Bổ sung kẽm: Kẽm giúp cân bằng hormone, hỗ trợ hệ miễn dịch và thúc đẩy quá trình sinh sản. Nhu cầu kẽm cho mẹ bầu IVF là 15mg mỗi ngày. Các thực phẩm giàu kẽm bao gồm: thịt nạc, ngũ cốc nguyên hạt, các loại hạt (hạt bí ngô, hạt hướng dương), hải sản (sò, ốc, hàu), các sản phẩm từ sữa.

– Bổ sung chất béo không bão hòa: Chất béo không bão hòa cung cấp năng lượng, hỗ trợ sự phát triển của não bộ và hệ thần kinh thai nhi. Nên ưu tiên các loại chất béo không bão hòa đơn và đa không bão hòa. Các thực phẩm giàu chất béo không bão hòa bao gồm: cá béo (cá hồi, cá thu, cá ngừ), quả bơ, dầu ô liu, quả óc chó, hạt chia, dầu hạt cải.

– Bổ sung protein: Protein là dưỡng chất thiết yếu cho sự phát triển của thai nhi, giúp hình thành các mô và cơ quan. Nhu cầu protein cho mẹ bầu IVF là 1-2g/kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày. Các thực phẩm giàu protein bao gồm: thịt nạc (thịt bò, thịt gà, thịt lợn), cá, trứng, sữa, các loại đậu, ngũ cốc nguyên hạt.

– Bổ sung trái cây và rau quả: Trái cây và rau quả cung cấp vitamin, khoáng chất, chất xơ và chất chống oxy hóa, giúp tăng cường sức khỏe cho mẹ bầu và hỗ trợ sự phát triển của thai nhi. Nên ăn nhiều loại trái cây và rau quả có màu sắc khác nhau mỗi ngày. Một số loại trái cây và rau quả tốt cho mẹ bầu IVF bao gồm: cam, bưởi, kiwi, dâu tây, bông cải xanh, súp lơ xanh, rau bina, cà rốt, khoai lang.

Bổ sung hoa quả trong quá trình chăm sóc thai IVF

Bác sĩ khuyên bạn nên chia nhỏ bữa ăn thành 5-6 bữa mỗi ngày để dễ tiêu hóa và tránh buồn nôn. Bên cạnh đó, uống đủ nước mỗi ngày (khoảng 2 lít) là rất quan trọng và hạn chế ăn thức ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ, đồ hộp, thức ăn nhanh.

3.Giảm căng thẳng

Căng thẳng có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của mẹ và thai nhi. Do vậy, việc giảm căng thẳng là vô cùng quan trọng trong cách chăm sóc thai IVF 3 tháng đầu thai kỳ.

Một số cách hiệu quả để giảm căng thẳng bao gồm:

– Ngủ đủ giấc (7-8 tiếng mỗi ngày).

– Tập thể dục nhẹ nhàng như đi bộ, yoga, thiền.

– Nghe nhạc thư giãn.

– Dành thời gian cho sở thích cá nhân.

– Chia sẻ những lo lắng với người thân hoặc bạn bè.

4.Chế độ sinh hoạt

– Ngủ đủ giấc: Ngủ đủ giấc (7-8 tiếng mỗi ngày) giúp cơ thể mẹ được nghỉ ngơi và phục hồi, đồng thời hỗ trợ sự phát triển của thai nhi.

– Vệ sinh cá nhân: Giữ gìn vệ sinh cá nhân sạch sẽ, rửa tay thường xuyên để phòng ngừa các bệnh truyền nhiễm.

– Tránh tiếp xúc với các chất độc hại: Hạn chế tiếp xúc với khói bụi, hóa chất, thuốc trừ sâu,… vì có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của thai nhi.

– Tránh hút thuốc lá và sử dụng chất kích thích: Hút thuốc lá và sử dụng chất kích thích như rượu bia có thể gây hại cho thai nhi.

5.Hoạt động thể dục và vận động hợp lý

Nhiều mẹ bầu IVF thường lo lắng về việc có nên vận động hay không sau khi chuyển phôi. Tuy nhiên, các bác sĩ khuyến khích việc duy trì hoạt động thể dục nhẹ nhàng để đảm bảo sức khỏe cho cả mẹ và bé.

Lợi ích của hoạt động thể dục hợp lý:

– Giúp tử cung có điều kiện tốt hơn để giữ phôi: Vận động nhẹ nhàng giúp tăng cường lưu thông máu, cung cấp oxy và dưỡng chất cho tử cung, tạo môi trường thuận lợi cho phôi thai phát triển.

– Tăng cường sức khỏe tim mạch: Hoạt động thể dục giúp tim hoạt động hiệu quả hơn, giảm nguy cơ mắc các bệnh tim mạch trong thai kỳ.

– Giảm nguy cơ tiểu đường thai kỳ: Vận động giúp kiểm soát lượng đường trong máu, hạn chế nguy cơ mắc tiểu đường thai kỳ.

– Cải thiện tâm trạng: Tập thể dục giúp giải phóng endorphin, hormone mang lại cảm giác vui vẻ, giảm căng thẳng, lo âu.

– Giúp ngủ ngon hơn: Vận động giúp cơ thể dễ dàng chìm vào giấc ngủ và ngủ sâu hơn.

6.Tránh quan hệ tình dục trong 3 tháng đầu 

Khuyến cáo chung cho tất cả phụ nữ mang thai, bao gồm cả thai IVF và thai tự nhiên, là nên hạn chế hoặc kiêng hoàn toàn quan hệ tình dục trong 3 tháng đầu thai kỳ. Lý do là vì:

– Nguy cơ sảy thai: Quan hệ tình dục có thể tạo ra những tác động mạnh lên tử cung, dẫn đến co thắt tử cung, ảnh hưởng xấu đến quá trình bám dính và phát triển của phôi thai.

– Dọa sảy thai: Trong giai đoạn đầu, phôi thai còn yếu ớt và bám dính chưa chắc chắn vào tử cung. Quan hệ tình dục có thể làm bong tróc phôi thai ra khỏi tử cung, dẫn đến dọa sảy thai, sảy thai hoặc nghiêm trọng hơn là thai ngừng phát triển.

– Nhiễm trùng: Quan hệ tình dục không an toàn, không sạch sẽ trong giai đoạn nhạy cảm này có thể tạo điều kiện cho vi khuẩn hoặc các tác nhân gây bệnh lây truyền qua đường tình dục phát triển, ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và thai nhi.

Kiêng quan hệ trong 3 tháng đầu thai kì IVF

Tuy nhiên, sau khi 3 tháng đầu thai kỳ, nếu thai nhi phát triển ổn định và mẹ bầu được bác sĩ cho phép, quan hệ tình dục có thể được thực hiện bình thường. Tuy nhiên, cần lưu ý một số điểm sau:

– Lựa chọn thời điểm quan hệ phù hợp: Nên tránh quan hệ khi mẹ bầu đang mệt mỏi, căng thẳng hoặc có các dấu hiệu bất thường như ra máu âm đạo, đau bụng,…

– Vệ sinh sạch sẽ trước và sau khi quan hệ: Cả hai vợ chồng cần vệ sinh cơ thể sạch sẽ trước và sau khi quan hệ để tránh lây nhiễm vi khuẩn.

– Sử dụng biện pháp bảo vệ: Nên sử dụng bao cao su để tránh mang thai ngoài ý muốn và lây truyền các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

– Lắng nghe cơ thể: Nếu cảm thấy bất kỳ khó chịu nào sau khi quan hệ, hãy ngừng lại và tham khảo ý kiến bác sĩ.

Việc tuân thủ lời khuyên của bác sĩ về việc kiêng quan hệ tình dục trong 3 tháng đầu thai kỳ sau IVF là vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe của mẹ và thai nhi, đồng thời tăng khả năng thành công cho thai kỳ.

7.Nắm rõ được những nguy cơ có thể gặp phải

Sau Thụ tinh ống nghiệm (IVF), một số nguy cơ tiềm ẩn cần được lưu ý, bao gồm đa thai, sảy thai, và sinh non. Trong đó, đa thai là một trong những nguy cơ phổ biến nhất. Đôi khi, dù chỉ chuyển một phôi, phôi thai có thể tách ra làm hai, dẫn đến tình trạng đa thai.

Trong trường hợp đa thai, việc chăm sóc thai IVF trong 3 tháng đầu đòi hỏi sự cẩn trọng đặc biệt và cần có kế hoạch theo dõi riêng. Điều này là do tải trọng lên cơ thể phụ nữ tăng lên, cùng với các nguy cơ sức khỏe cho cả mẹ và bé cũng cao hơn. Việc theo dõi chặt chẽ và chăm sóc đặc biệt giúp đảm bảo an toàn và sức khỏe tốt nhất cho cả mẹ và thai nhi trong suốt thai kỳ. 

8.Lưu ý khác mà Ths.Bs Vương Vũ Việt Hà khuyên các mẹ bầu nên lưu tâm

Một số lưu ý mà Ths.Bs. Vương Vũ Việt Hà, Phó Giám đốc trung tâm Hỗ trợ sinh sản IVF Bưu điện muốn các mẹ bầu lưu tâm khi chăm sóc thai IVF 3 tháng đầu đó là luôn theo dõi các dấu hiệu bất thường của cơ thể như đau bụng dữ dội, ra máu nhiều, mệt mỏi, buồn nôn nhiều,… Nếu những tình trạng trên kéo dài, hãy đến gặp ngay bác sĩ để được hỗ trợ và điều trị kịp thời. 

Bạn cần tuân thủ các hướng dẫn, uống thuốc theo chỉ định của bác sĩ điều trị,

Ngoài ra, bạn cần tuân thủ các hướng dẫn, uống thuốc theo chỉ định của bác sĩ điều trị, không tự ý dùng thuốc ngoài có thể gây ảnh hưởng đến em bé trong bụng. 

Trên đây là những lưu ý quan trọng để chăm sóc thai IVF an toàn và khỏe mạnh trong 3 tháng đầu. Bố mẹ hãy tham khảo và thực hiện để có một thai kỳ thuận lợi, đảm bảo “mẹ tròn con vuông”.

XEM NGAY