Giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên là gì? Có nguy hiểm không?

Giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên không gây nguy hiểm đến tính mạng nhưng bệnh lý này sẽ không thể tự phục hồi và gây trở ngại cho quá trình mang thai. Tuy nhiên nếu được điều trị đúng cách, nam giới vẫn hoàn toàn có thể có con bình thường. Vậy triệu chứng và phương pháp điều trị của bệnh lý này như thế nào, cùng IVF Bưu điện tìm hiểu ngay trong bài viết dưới đây.

I.Giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên là gì?

Giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên là tình trạng các tĩnh mạch trong thừng tinh (một cấu trúc nằm ở bìu chứa các mạch máu và dây thần kinh nối tinh hoàn) bị giãn nở bất thường ở cả hai bên bìu. Khoảng 90% trường hợp mắc bệnh chỉ ở một bên, chủ yếu là bên trái, trong khi khoảng 10% giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên. Bệnh lý này không thường gặp ở bé trai dưới 10 tuổi nhưng, chỉ khoảng 1% mắc phải. Đây cũng là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến vô sinh nam.

Tỷ lệ giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên thấp hơn 1 bên

Để đánh giá mức độ nghiêm trọng của giãn tĩnh mạch thừng tinh, các bác sĩ thường sử dụng thang điểm Dubin. Thang điểm này chia bệnh lý thành 5 cấp độ, dựa trên kết quả khám lâm sàng và các xét nghiệm hình ảnh:

– Độ 0: Giãn tĩnh mạch không thể phát hiện bằng mắt thường hoặc sờ nắn, chỉ có thể chẩn đoán bằng các phương pháp hình ảnh như siêu âm, chụp mạch máu,..

– Độ 1: Giãn tĩnh mạch chỉ phát hiện khi bệnh nhân thực hiện động tác Valsalva

– Độ 2: Giãn tĩnh mạch có thể sờ thấy khi bệnh nhân đứng thẳng.

– Độ 3: Giãn tĩnh mạch có thể nhìn thấy bằng mắt thường khi bệnh nhân đứng thẳng.

– Độ 4: Giãn tĩnh mạch rất rõ rệt, có thể nhìn thấy ngay cả khi bệnh nhân nằm.

II.Nguyên nhân gây bệnh

Nguyên nhân gây giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên là do sự kết hợp của nhiều yếu tố, trong đó nguyên nhân trực tiếp vẫn chưa được xác định rõ ràng. Tuy nhiên, các nhà khoa học đã đưa ra một số giả thuyết để giải thích hiện tượng này như bất thường về cấu trúc hệ thống tĩnh mạch, suy van tĩnh mạch, tăng áp lực ổ bụng (do khối u vùng tiểu khung, sau phúc mạc,…)

Giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên thường xảy ra khi các van tĩnh mạch trong bìu hoạt động kém hiệu quả. Bình thường, các van này đóng vai trò như những cánh cửa một chiều, ngăn không cho máu chảy ngược. Tuy nhiên, khi các van suy yếu, sẽ khiến máu có thể chảy ngược, gây ứ đọng lại, giãn các tĩnh mạch và làm tăng nhiệt độ của tinh hoàn, từ đó ảnh hưởng đến chất lượng tinh trùng. 

Các van tĩnh mạch kém hiệu quả khiến dòng chảy bị ảnh hưởng

III.Triệu chứng của bệnh

Ban đầu, giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên thường không có triệu chứng rõ rệt. Tuy nhiên, khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể cảm thấy đau nhức, tức nặng ở bìu, đặc biệt khi đứng lâu hoặc gắng sức trong một khoảng thời gian dài. Trong một số trường hợp, có thể xuất hiện các tĩnh mạch giãn, sờ thấy rõ ở phía trên tinh hoàn, hay thấy sưng to, cảm giác nặng ở vùng bìu.

Giãn tĩnh mạch thừng tinh là một tình trạng khá phổ biến ở nam giới, đặc biệt là ở độ tuổi thanh thiếu niên, với tỷ lệ mắc lên đến 20%. Tuy nhiên, nhiều người không nhận thức được hoặc xem nhẹ vấn đề này. Thực tế, khoảng 15% nam giới trưởng thành mắc phải bệnh lý này mà không hề biết.

Mặc dù là một bệnh lý khá phổ biến, bệnh lý không phải lúc nào cũng gây ra các triệu chứng nghiêm trọng hoặc ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Nhiều trường hợp, bệnh nhân có thể sống chung với căn bệnh này trong suốt cuộc đời mà không gặp bất kỳ vấn đề gì.

Giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên là một tình trạng không thể tự phục hồi vì khi tĩnh mạch đã giãn, nó sẽ không thể tự trở lại bình thường. Đây là một trong những nguyên nhân có thể gây vô sinh sản khi trưởng thành nam giới, do một số yếu tố sau:

Thứ nhất, sự ứ đọng máu trong các tĩnh mạch giãn làm tăng nhiệt độ trong bìu, điều này ảnh hưởng xấu đến quá trình sinh tinh. Nhiệt độ cao làm giảm khả năng sản xuất tinh trùng và giảm chất lượng tinh trùng, từ đó làm giảm khả năng sinh sản. Việc tăng nhiệt độ ở bìu cũng làm suy giảm hoạt động của các tế bào sinh tinh trong tinh hoàn.

Thứ hai, nếu giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên xảy ra trong giai đoạn thiếu niên, tinh hoàn thường nhỏ hơn so với tinh hoàn bình thường. Tinh hoàn nhỏ có thể là yếu tố nguy cơ dẫn đến vô sinh vì sự phát triển không đầy đủ của tinh hoàn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sản xuất tinh trùng.

Tuy nhiên, không phải tất cả những người mắc giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên đều gặp phải vấn đề vô sinh. Thực tế, rất nhiều nam giới bị giãn tĩnh mạch thừng tinh, thậm chí ở mức độ nghiêm trọng, vẫn có khả năng sinh con bình thường. Khoảng 85% nam giới trưởng thành bị giãn tĩnh mạch thừng tinh mà không gặp vấn đề về sinh sản. Nếu tình trạng này không gây ra các triệu chứng như đau, teo tinh hoàn hay khó khăn trong việc thụ thai, thì không cần phải điều trị.

Người bệnh có thể không cần điều trị nếu bệnh tình không ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và cuộc sống hàng ngày

Theo các hướng dẫn hiện nay, giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên chỉ nên điều trị khi có những dấu hiệu sau:

– Các búi giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên có thể quan sát rõ ràng khi khám lâm sàng.

– Kết quả tinh dịch đồ cho thấy số lượng tinh trùng thấp, hoặc bệnh nhân đã bị vô sinh trong hơn hai năm.

– Vô sinh không rõ nguyên nhân dù đã làm các xét nghiệm khác nhau.

IV.Các cách điều trị giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên

Giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên có thể được điều trị theo hai phương pháp chính: quan sát và theo dõi hoặc phẫu thuật. Mỗi phương pháp có những ưu và nhược điểm riêng, và quyết định điều trị phụ thuộc vào mức độ giãn mạch, triệu chứng, và ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản của nam giới.

1.Quan sát

Phương pháp quan sát và theo dõi thường được áp dụng trong những trường hợp giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên nhẹ, không có triệu chứng rõ ràng hoặc không gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe sinh sản.

Trong quá trình theo dõi, bác sĩ sẽ khuyến nghị kiểm tra định kỳ để đánh giá tình trạng giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên và theo dõi tình trạng sức khỏe tổng thể của người bệnh. Nếu tình trạng không nghiêm trọng và gây khó khăn cho cuộc sống hàng ngày, bệnh nhân giãn tĩnh mạch thừng 2 bên  không cần phải can thiệp phẫu thuật.

2.Phẫu thuật

Quyết định phẫu thuật thường được đưa ra khi bệnh nhân có các triệu chứng rõ rệt như đau bìu, giãn tĩnh mạch gây mất thẩm mỹ, hoặc khi khả năng sinh sản bị ảnh hưởng. Bác sĩ sẽ cân nhắc kỹ lưỡng các yếu tố để đưa ra lựa chọn điều trị phù hợp nhất.

Quy trình phẫu thuật giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên diễn ra nhanh chóng, thường kéo dài chưa đến một giờ và bệnh nhân có thể về trong ngày. Bác sĩ sẽ tạo một vết rạch nhỏ (2-3 cm) ở vùng bụng dưới hoặc trên nếp bẹn để thắt các tĩnh mạch giãn. Quá trình phẫu thuật không đau nhờ gây mê toàn thân hoặc tê tủy sống.

Ưu điểm: Sau phẫu thuật, bệnh nhân có thể nghỉ ngơi trong 2-3 giờ và xuất viện ngay trong ngày. Thời gian phục hồi khá nhanh, chỉ cần tránh vận động mạnh trong vài ngày đầu.

V.Hậu phẫu giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên

Sau khi thực hiện phẫu thuật giãn tĩnh mạch thừng tinh, bạn cần lưu ý một số điều sau để quá trình hồi phục diễn ra thuận lợi:

– Nghỉ ngơi hợp lý: Nên nghỉ ngơi tại nhà trong vòng 48 giờ đầu sau phẫu thuật. Tránh các hoạt động gắng sức như nâng vật nặng, quan hệ tình dục để vết thương được lành tốt. Sau phẫu thuật giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên 5-7 ngày có thể hoạt động bình thường, bao gồm cả việc tập thể dục, chơi thể thao

– Vệ sinh vết mổ: Có thể tắm nhẹ nhàng sau 24 giờ, tuy nhiên không nên ngâm mình trong bồn tắm hoặc chà xát mạnh vào vết thương trong vòng 5 ngày đầu. Nếu xuất hiện tình trạng ra dịch, sưng bìu nhưng ít thì nên lấy bông hoặc băng gạt đặt lên vị trí vết mổ

– Sử dụng thuốc: Bác sĩ sẽ kê đơn thuốc giảm đau để bạn sử dụng theo đúng chỉ dẫn. Nếu đau tăng lên, hãy thông báo ngay cho bác sĩ.

– Tái khám định kỳ: Cần tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ để theo dõi tình hình vết mổ và đánh giá hiệu quả điều trị (thường sau 2 tuần)

– Kiểm tra tinh dịch đồ: Sau khoảng 3 tháng, bạn nên làm xét nghiệm tinh dịch đồ để đánh giá số lượng và chất lượng tinh trùng. Thông thường, số lượng tinh trùng sẽ cải thiện dần theo thời gian.

Những biến chứng có thể xảy ra:

Mặc dù phẫu thuật giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên thường an toàn, nhưng vẫn có thể xảy ra một số biến chứng như:

• Chảy máu: Xuất hiện máu cục hoặc chảy máu nhẹ từ vết mổ.
• Nhiễm trùng: Vết mổ bị đỏ, sưng, nóng, đau và có mủ.
• Sưng bìu: Do tích tụ dịch trong bìu.
• Giãn tĩnh mạch tái phát: Tình trạng giãn tĩnh mạch có thể tái phát sau phẫu thuật.
• Teo tinh hoàn: Mặc dù hiếm gặp nhưng vẫn có thể xảy ra.

Khi nào cần đến bệnh viện:

Nếu bạn gặp phải bất kỳ triệu chứng nào sau đây, hãy liên hệ ngay với bác sĩ:

• Đau tăng, không giảm khi dùng thuốc
• Vết mổ bị sưng đỏ, chảy máu, chảy mủ, có mùi hôi
• Sốt cao, ớn lạnh
• Bìu sưng to bất thường

Nếu có dấu hiệu sốt cao thì nam giới nên tới bệnh viện thăm khám

Phẫu thuật giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên không chỉ giúp cải thiện các triệu chứng khó chịu mà còn mang lại hiệu quả tích cực trong việc nâng cao khả năng sinh sản. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng:

• Tăng mật độ tinh trùng: Sau phẫu thuật, mật độ tinh trùng của bệnh nhân thường được cải thiện đáng kể.
• Tăng khả năng thụ thai tự nhiên: Khoảng 21% bệnh nhân vô sinh do giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên có thể thụ thai tự nhiên sau khi phẫu thuật mà không cần đến các phương pháp hỗ trợ sinh sản khác.

Nếu bạn đang gặp phải tình trạng giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên thì không cần quá lo lắng, hãy đến các cơ sở y tế thăm khám để xác định mức độ bệnh từ đó lựa chọn các phương pháp điều trị phù hợp. Đối với những bệnh nhân cần thực hiện phẫu thuật thì nguy cơ tái phát vẫn có thể xảy ra. Để giảm thiểu nguy cơ này, bệnh nhân nên:

• Tuân thủ chỉ định của bác sĩ: Thực hiện đầy đủ các hướng dẫn của bác sĩ về chế độ ăn uống, nghỉ ngơi, dùng thuốc và tái khám định kỳ.
• Tránh hoạt động gắng sức: Hạn chế các hoạt động thể lực mạnh, đặc biệt là các động tác gây áp lực lên vùng bìu như nâng vật nặng, tập thể dục quá sức.
• Điều chỉnh lối sống: Tránh đứng hoặc ngồi quá lâu, hạn chế tắm nước nóng quá lâu để giảm thiểu tình trạng ứ trệ máu ở vùng bìu.

Hy vọng bài viết trên có thể giải đáp cho các bạn về vấn đề “Giãn tĩnh mạch thừng tinh 2 bên”. Nếu bạn đang gặp vấn đề trong quá trình mang thai hay gặp các vấn đề về sinh sản, hãy liên hệ ngay đến các trang truyền thông của IVF Bưu điện để được tư vấn và hỗ trợ nhé.

☎ Tổng đài Chăm sóc khách hàng Trung tâm HTSS Bệnh viện Bưu điện: 19001897

🏥Các kênh chính thống của Trung tâm HTSS Bệnh viện Bưu điện

🔹Email: ivfbenhvienbuudien@gmail.com 

🔹Chat Facebook: https://m.me/ivf.buudien 

🔹Zalo: https://zalo.me/2180550633231888686 

🔹Tiktok: https://www.tiktok.com/@ivf_buudien 

🌎 Cổng thông tin điện tử Trung tâm hỗ trợ sinh sản Bệnh viện Bưu điện: https://ivfbuudien.vn 

XEM NGAY